Δευτέρα 13 Ιουνίου 2011

Οργανωσιακή Ζωή και το Νόημα της Κρίσης

Του Ναούμ Λιώτα, Οργανωσιακού Συμβούλου

Η σημερινή ανάρτηση είναι εμπνευσμένη από μια διαφάνεια του κου. John Ewans Porting από το Ινστιτούτο Personal Management International (http://www.pmi.dk/) και σχετίζεται με την οργανωσιακή ζωή. Μπορείτε να πατήσετε την εικόνα για να δείτε καλύτερα τη διαφάνεια.

Παρουσιάζουμε το μοντέλο που φαίνεται στο παραπάνω σχήμα και εφαρμόζεται όχι μόνο στους οργανισμούς αλλά και σε μικρότερα συστήματα όπως π.χ. μια οικογένεια. Αυτό που θα μπορούσαμε να αποκαλέσουμε "υγιή" οργανωσιακή ζωή συμβαίνει στα δεξιά του παραπάνω σχήματος. Όταν οι άνθρωποι σε έναν οργανισμό ή μια ομάδα:
  • είναι ειλικρινείς, 
  • έχουν τη διάθεση να μοιραστούν προβλήματα 
  • έχουν τη διάθεση να βοηθήσουν ο ένας τον άλλο μέσω του διαλόγου, 
  • έχουν τη διάθεση να επιλύσουν τις διαφορές τους χωρίς να τις καταπιέζουν ή να τις αρνούνται, και
  • είναι διατεθειμένοι να μοιραστούν τις προσωπικές τους αντιλήψεις για τα γεγονότα με ανάληψη ευθύνης για τις απόψεις τους,
τότε η ενέργεια κινείται στο θετικό φάσμα και υπάρχει συνεχής ανατροφοδότηση της ενέργειας. Σε αυτή την περίπτωση ο οργανισμός λειτουργεί αποδοτικά καθώς τα άτομα ωφελούνται σε όλα τα επίπεδα - τόσο σε προσωπικό, επαγγελματικό όσο και ομαδικό/σχεσιακό επίπεδο. Οι συγκρούσεις επιλύονται τη στιγμή που εμφανίζονται χωρίς να θάβονται δημιουργώντας δυσαρέσκεια και αποστροφή από το παρασκήνιο.

Αυτό που είναι δυστυχώς συνηθισμένο στους οργανισμούς, είναι να κινούνται στο αριστερό μισό - με ένα συνήθως μεγάλο αριθμό ατόμων να λειτουργούν στο αριστερό επίπεδο του μοντέλου. Σε αυτό το επίπεδο, η εργασία γίνεται "δουλειά" και "ρόλος", όπου τα άτομα διεκπεραιώνουν απλώς τη δουλειά τους ως ένα επαναλαμβανόμενο καθήκον. Σε αυτή την περίπτωση οι συγκρούσεις δεν επιλύονται, ενώ όταν εμφανίζονται τις περισσότερες φορές αποτελούν αποτέλεσμα πολλών "ημιτελών υποθέσεων" του παρελθόντος. Δυστυχώς, δίχως την κατάλληλη διάθεση από τους ανθρώπους να τα επιλύσουν τη στιγμή που εμφανίζονται, δημιουργούν προβλήματα και βαθιές διαφωνίες. Εμφανίζονται αδιέξοδα τα οποία οδηγούν το άτομο αλλά και τον οργανισμό σε κρίση. Η ενέργεια δεν κάνει παραγωγικό κύκλο καθώς μπλοκάρει σε διάφορα ζητήματα που τα άτομα δεν είναι διατεθειμένα να συζητήσουν επειδή είτε δεν έχουν αναλάβει την στάση υπευθυνότητας για τις εμπειρίες τους και τον εαυτό τους, ή/και δεν έχουν τον βαθμό εμπιστοσύνης μεταξύ τους.

Δυστυχώς, αν δεν αναληφθεί κάποιου τύπου δράση, ο οργανισμός και το άτομο κινείται προς το αριστερό μέρος όπως υποδεικνύει το πορτοκαλί βέλος. Η παρέμβαση που μπορεί να αναλάβει ένας οργανωσιακός σύμβουλος είναι να καλλιεργήσει στο σύστημα τη συνειδητότητα και την υπευθυνότητα δημιουργώντας νέες επιλογές που δεν ήταν προηγούμενα ορατές. Παράλληλα, χρειάζεται να έρθει σε αντιπαράθεση με κλίκες και συνήθειες που τα άτομα επαναλαμβάνουν χωρίς την κατάλληλη επίγνωση διατηρώντας ισορροπία με το να δίνει στήριξη στα θετικά σημεία του συστήματος. Αυτό τείνει να κινήσει το σύστημα αντίθετα στη "φυσιολογική ροή" των πραγμάτων προς την κρίση - αυτό που ισχύει ως γενικός κανόνας:

Όταν κανείς δεν ασχοληθεί με το παρασκήνιο και τα πράγματα που δεν εκφράζονται σε μια ομάδα, τότε θα ασχοληθούν αυτά μαζί του.

Δευτέρα 14 Φεβρουαρίου 2011

Τρίτη 18 Ιανουαρίου 2011

Οργανωσιακή Κουλτούρα


Του Ναούμ Λιώτα

Πρόσφατα δούλεψα με έναν οργανισμό το θέμα της Οργανωσιακής Κουλτούρας. Είναι ενδιαφέρον να πούμε αρχικά τον ορισμό της Κουλτούρας σύμφωνα και με τις σύγχρονες αντιλήψεις για αυτήν. Συγκεκριμένα:
Η οργανωσιακή κουλτούρα είναι το αναδυόμενο αποτέλεσμα των συνεχόμενων διαπραγματεύσεων που συμβαίνουν και αφορούν τις αξίες, τα νοήματα που δίνονται και τις αρμοδιότητες μεταξύ των μελών και του περιβάλλοντός του.
Ακούγεται λίγο ακαδημαϊκό ίσως, αλλά αυτό που πρέπει να συγκρατήσουμε είναι ότι η κουλτούρα είναι το αποτέλεσμα όλων των καθημερινών συζητήσεων και διαπραγματεύσεων μεταξύ των μελών ενός οργανισμού. Η κουλτούρα συν-δημιουργείται από τα μέλη της και δεν είναι αποτέλεσμα μόνο των "απόψεων" του ηγέτη. Τα μέλη ενός οργανισμού έχουν μεταξύ τους ορισμένες "σιωπηλές συμφωνίες" όπως θα τις ονομάζαμε, για το πως είναι σωστό να γίνονται τα πράγματα καθώς και τον τρόπο με τον οποίο ερμηνεύονται τα πράγματα μέσα στον οργανισμό. Αν κανείς θέλει να αλλάξει μια κουλτούρα θα πρέπει να φέρει στο φως αυτές ακριβώς τις συμφωνίες και τις συζητήσεις που δε γίνονται.

Ποιες μπορεί να είναι μερικές συμφωνίες;
Παράδειγμα τέτοιων συμφωνιών είναι οι παρακάτω:
  • Σημασία έχει να "φαίνεσαι" σωστός σε αυτό που κάνεις.
  • Μεγαλύτερη σημασία έχουν οι τύποι και το τι θα πει το αφεντικό, και λιγότερη το αποτέλεσμα.
  • Δεν υπάρχει επιβράβευση οπότε δεν αξίζει κανείς να βάζει παραπάνω προσπάθεια.
  • Σημασία έχει να είσαι καλυμμένος ώστε να μη μπορεί κανείς να σου αποδώσει ευθύνες.
  • Είναι σημαντικό να κυκλοφορείς στα "σωστά" σημεία και να μιλάς με τους "σωστούς" ανθρώπους.
Φυσικά οι συμφωνίες αυτές διαφοροποιούνται ανάλογα με τον οργανισμό αλλά μπορείτε να πάρετε μια γεύση...

Ποιες είναι λοιπόν οι συζητήσεις που δε γίνονται στον οργανισμό που εργάζεστε; Μπορεί να εμφανίζεται φόβος και αντιστάσεις για το τι θα ξεσηκωθεί αν αυτές οι συζητήσεις βγουν στο φως, αλλά το μόνο σίγουρο είναι ότι μόνο με αυτόν τον τρόπο μπορεί ένας οργανισμός αποτελεσματικά να αλλάξει. Ειδικά σε έναν οργανισμό που είναι βασισμένος σε μια κουλτούρα κατάκρισης, το να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο συνεργάζονται τα άτομα μπορεί να είναι έως και "θεραπευτικό" για τον οργανισμό. Σκεφτείτε πιθανώς εργασιακά περιβάλλοντα από τα οποία έχετε περάσει και υπήρξαν τοξικά καθώς οι άνθρωποι ασχολούνταν με το "ποιος φταίει" (οι άλλοι) και το πως τελικά δεν υπήρχε κανείς να αναλάβει την ευθύνη όταν γινόταν κάτι πιο σοβαρό. Και αν αυτό σας θυμίζει και το ελληνικό κράτος για να σχολιάσω λίγο και την επικαιρότητα, ίσως να μην είστε μακριά - η ευρύτερη κοινωνία μπορεί να καθρεφτίζεται στον οργανισμό, ιδιαίτερα σε εκείνες τις περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει συνειδητή προσπάθεια να διαφοροποιηθεί ο οργανισμός (ή το άτομο) από το ευρύτερο πλαίσιο.
Related Posts with Thumbnails